فضای بازارهای سهام جهان در پایان سپتامبر به شکل محسوسی تغییر کرده است. شاخص ترس و طمع جهانی در آخرین هفته به ۲۲.۵ واحد از ۱۰۰ رسیده و همزمان آمریکا، چین و منطقه یورو نیز در محدوده ۲۲ تا ۲۵ واحد قرار گرفته‌اند. این اعداد از فضایی حکایت دارند که در آن احتیاط و بدبینی به رفتار غالب سرمایه‌گذاران تبدیل شده و خوش‌بینی ماه‌های گذشته بخش بزرگی از قدرت خود را از دست داده است.
به گزارش پاداش، شدت تغییر زمانی آشکارتر می‌شود که به چند ماه قبل برگردیم. شاخص جهانی در هفته منتهی به یکم مه به ۸۴ واحد رسیده بود؛ اما تا ۲۵ سپتامبر به ۲۲.۵ واحد سقوط کرده است. یعنی طی کمتر از پنج ماه بیش از ۶۱ واحد از شاخص احساسات بازار جهانی کاسته شده است. این فقط یک نوسان هفتگی نیست؛ بازار از محدوده‌ای که خوش‌بینی شدید در آن غالب بود، به ناحیه‌ای رسیده که ترس بر تصمیم سرمایه‌گذاران سنگینی می‌کند.
در آمریکا نیز چرخش تقریباً مشابهی رخ داده است. شاخص از ۷۹.۳ واحد در اوایل مه به ۲۲.۵ واحد رسیده است. آنچه این تغییر را مهم‌تر می‌کند، شرایطی است که اکنون اقتصاد آمریکا با آن روبه‌روست: نرخ‌های بهره و هزینه تأمین مالی همچنان بالا هستند و همزمان نشانه‌هایی از افزایش ریسک رکود دیده می‌شود. بنابراین سرمایه‌گذار با دو ریسک همزمان مواجه است؛ نرخ‌های بالا ارزش‌گذاری دارایی‌ها را تحت فشار قرار می‌دهند و کاهش رشد نیز می‌تواند چشم‌انداز سودآوری شرکت‌ها را ضعیف کند.
چین حتی مسیر پرنوسان‌تری را پشت سر گذاشته است. شاخص احساسات این کشور در بهار تا ۷۱.۹ واحد بالا رفت، اما اکنون به ۲۲.۴ واحد رسیده است. منطقه یورو نیز پس از ثبت سطوح بالای ۷۰ در برخی هفته‌های تابستان، در آخرین داده به ۲۴.۸ واحد سقوط کرده است. بنابراین موج احتیاط فعلی محدود به یک اقتصاد یا یک بازار سهام نیست.
البته قرار گرفتن شاخص در محدوده ترس به معنای سقوط حتمی بازارها نیست. این شاخص مجموعه‌ای از روند قیمت‌ها، نوسان، افت بازار، گستردگی حرکت سهام و سایر مؤلفه‌های رفتاری را ترکیب می‌کند و بیش از آنکه آینده قیمت‌ها را پیش‌بینی کند، دمای روانی بازار در لحظه را اندازه می‌گیرد. تجربه سال‌های گذشته نیز نشان می‌دهد احساسات می‌تواند ظرف چند هفته از ترس شدید به خوش‌بینی بازگردد.
اما همزمانی فعلی قابل توجه است. آمریکا ۲۲.۵، چین ۲۲.۴، اروپا ۲۴.۸ و کل جهان ۲۲.۵ واحد؛ چهار بازار با ساختارهای اقتصادی متفاوت تقریباً به یک نقطه رسیده‌اند. سرمایه‌گذاران فعلاً نه با یک ترس محلی، بلکه با موجی گسترده از کاهش ریسک‌پذیری روبه‌رو هستند؛ تغییری که اگر ادامه پیدا کند، می‌تواند یکی از مهم‌ترین نشانه‌های تغییر فضای بازارهای جهانی در پاییز ۲۰۲۶ باشد.
